‘We betalen veel voor logge software’: onvrede over Smartschool na nieuwe problemen

Net als in april begaven de servers van onderwijsplatform Smartschool het. Heel wat leerlingen uit het secundair onderwijs, die deze week massaal van thuis uit leren, konden niet inloggen. ‘We betalen veel voor logge software.’
Capaciteitsproblemen bij het platform Smartschool zorgden ervoor dat leraars en leerlingen maandagvoormiddag niet of nauwelijks aan de onlinelessen konden beginnen. ©© Stefaan Temmerman

“Ik merk dat het ondertussen weer beter is”, laat Janos Braem, leraar fysica en aardrijkskunde van de middelbare school Immaculata in Brugge, maandagvoormiddag rond 11 uur weten. “We kunnen weer mailen.” 

Dat was de drie voorgaande uren niet mogelijk geweest. Smartschool, het platform dat meer dan 90 procent van de middelbare scholen in Vlaanderen gebruikt, gaf bij heel wat leerlingen en leraars nauwelijks teken van leven. 

Zelfs aanmelden was een probleem. Dat kwam door de enorme activiteit, laat het bedrijf weten. Op minder dan een uur tijd registreerde het platform meer dan 1,2 miljoen pogingen tot aanmelden. Drie keer meer dan tijdens de pieken in de eerste lockdown in april. “We hadden gerekend op maximaal een verdubbeling van die capaciteit, die al bijzonder hoog lag”, zegt een woordvoerder van Smartschool. “Uiteindelijk zijn de lagere scholen nog gewoon open.”

Windows 98

Sinds de eerste lockdown heeft het bedrijf 1,3 miljoen euro geïnvesteerd in servercapaciteit, datacenters en extra dataverkeer. Een subsidie van de Vlaamse overheid ter waarde van 200.000 euro inbegrepen. “Smartschool werkt meer dan 90 procent van de tijd”, zegt de woordvoerder. “Wij begrijpen de frustratie bij onze gebruikers. Als mijn Word-document vastloopt, is dat ook frusterend.” Het bedrijf zegt er alles aan te doen om gelijkaardige pannes in de toekomst te voorkomen. “Uiteindelijk was de storing om 11 uur voorbij, en voor veel scholen al vroeger.”

Om 14 uur waren er in totaal 8 miljoen aanmeldingen geweest op het platform. Er werden 50.000 live-lessen gestreamd voor 700.000 deelnemers.

Een aantal leerlingen maalden er niet om de storing. Ofwel was het een ideaal excuus om niet in de les op te dagen. Ofwel waren ze blij dat leraren besloten om lessen via Google Classroom of Microsoft Teams te geven. “Puur als ondersteunend platform doet Smartschool uitstekend zijn werk”, vindt Braem. “Denk aan agenda’s bijhouden, punten invullen en rapporten genereren.”

Zodra er van op afstand les moet gegeven worden, schiet de software tekort. “Wij zijn al een tijdje overgeschakeld op een Google Drive om documenten bij te houden en te delen. Les geven doe ik via Google Classroom.” Dat is niet alleen betrouwbaarder. Het is ook gebruiksvriendelijker en meer van deze tijd. “Smartschool straalt heel erg inbellen met modem en Windows 98 uit”, laat een ouder weten die liever niet met zijn naam in de krant komt.

Quasi-monopolist

Christine Hannes, directrice van de Spectrumschool in Deurne en Borgerhout, vraagt zich af of Smartschool die dure facturen wel waard is. Voor 1.300 accounts betaalt de Spectrumschool minstens 8.450 euro per jaar. Oftewel 6,5 euro per account. “Maar dan heb je nog maar de basis. Wie een agenda of punten wil bijhouden betaalt een meerprijs. Dat is toch allemaal veel geld voor een software die log aanvoelt.”

Bij de Vlaamse oppositie is men niet te spreken over de storing. “Smartschool heeft zeker zijn merites. Maar als je dit jaar de prijzen met 30 procent opslaat en je krijgt subsidie van de Vlaamse overheid, dan mogen wij als samenleving meer verwachten”, zegt Hannelore Goeman (sp.a).

“Smartschool is – zeker als het op secundaire scholen aankomt – een quasi-monopolist”, zegt Ben Caudron, technologiesocioloog aan de Erasmushogeschool Brussel. “Als je een speler bent op de markt van nagellak voor katten is dat niet echt een probleem.” 

Voor een softwareproduct waar ons onderwijs van afhangt, is dat wel zo. “De discussie is te vergelijken met de vraag of Twitter of Facebook al dan niet nutsbedrijven zijn. En nutsbedrijven dienen extra verantwoording af te leggen. Het is aan de overheid om daarop toe te zien.”